14/12/2009 - MERKÜR

MERKÜR

Güneş'e uzaklık: 58 Milyon km

Yörüngede dolanma süresi: 88 gün

Dönme süresi: 59 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: 167 C

Yarıçap: 2.439 km

Kütle: 0,053 dünya kütlesi

Atmosfer bileşimi: %42 helyum, %42 sodyum, %15 oksijen, %1 öteki elementler

Güneş'e en yakın gezegen Merkür'dür . Ortalama Merkür-Güneş uzaklığı 57.9 milyon kilometredir . Merkür çok küçük bir gezegendir . 4878 kilometrelik çapıyla Güneş sisteminin en küçük ikinci gezegenidir .

Yörüngesi Güneş'e yakın olduğundan Merkür , gökyüzünde her zaman Güneş'e yakın olarak görülür . Yani Merkür'ü , yalnızca gündoğumundan hemen önce ya da günbatımından hemen sonra görebiliriz . Çıplak gözle Merkür , ufka yakın , parlak bir yıldız gibi görünür.Teleskopla bakıldığında ise Merkür'ün , tıpkı Ay'ın küçük bir kopyası gibi , ince bir hilalden tam bir diske kadar şekil değiştirdiği görülebilir .

Güneş'e çok yakın olduğundan , gündüz vakti Merkür'deki sıcaklık 423 C 'ye kadar çıkar ; ama Güneş battığı zaman sıcaklığın -183 C'ye kadar indiği olur . Bazı uzmanlar Güneş'e bu kadar yakın olmasına karşın Merkür'ün yüzeyinde hala buz bulunabileceğini düşünüyorlar . Bu buz , gezegenin kutuplarına yakın bölgelerde bulunan derin kraterlerin dibinde gizlenmiş olabilir . Bu kraterler , diplerine güneş ışığının ulaşamayacağı kadar derin olabilirler .

Dünya'dan teleskoplarla bakıldığında yüzey şekilleri açıkça görülemiyorsa da Mariner 10 adlı uzay sondası Merkür'ün atmosfer ve suyun bulunmadığı ölü bir gezegen olduğunu saptadı . Gezegenin kayalık yüzeyi tümüyle keskin kenarlı kraterlerle kaplıdır. Merkür'ün astronomlarca ilginç bulunmasının nedenlerinden biri de iç yapısıdır .

Mariner 10 uzay sondasında bulunan araçlar ,yüzeyin altında ne bulunduğunu incelememizi sağladı .Sonuçta Merkür'ün ince kabuğunun altında büyük , metal bir çekirdeği olduğu anlaşıldı . Boyut ve ağırlık olarak Merkür'ün yaklaşık %70 'ini , çapı 3600 km'yi bulan dev metal çekirdek oluşturur. Oysa Dünya , Mars ve Venüs'ün çekirdekleri küçük , kabukları kalındır.

www.cografyam.net

7/12/2009 - VENÜS

VENÜS

Güneş'e uzaklık: 108 Milyon km

Yörüngede dönme süresi: 255 gün

Dönme süresi: 243 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: 457 C

Yarıçap: 6.051

Kütle: 0,815 dünya kütlesi

Atmosfer bileşimi: %96 karbon dioksit, %3 azot, %1 öteki gazlar

Güneş'e en yakın ikinci gezegen olan Venüs , Güneş'ten ortalama uzaklığı 108 milyon kilometre olan bir yörüngede dolanır. Yılın belirli dönemlerinde güneş doğmadan hemen önce yada battıktan sonra çıplak gözle rahatlıkla görülür .

Pek çok kimse ona Sabah yada Akşam yıldızı der.Yörüngesinde dolanırken Dünya'ya en yakın konuma geldiğinde Güneş ve Ay'dan sonra gökyüzündeki en parlak cisimdir .Işığı bazen gölgeler oluşturabilir .Dünyanın en güçlü teleskobuyla bile Venüs'ün üzerinde yüzey şekilleri görülemez . Bunun nedeni gezegenin yüzeyinin çok kalın bir atmosfer tabakası ile kaplı olmasıdır.

Büyük bir kısmını karbon dioksitin oluşturduğu bu atmosfer öylesine yoğundur ki gezegenin yüzeyini büyük bir kuvvetle bastırır . Atmosferi nefes almaya uygun olmadığından , atmosferin çok yüksek basıncı nedeniyle ezilebileceğinden ve gökyüzünden yağan sülfürik asitten yanabileceğinden ,büyük olasılıkla hiçbir insan Venüs'ün yüzeyine ayak basamayacaktır . Venüs'ün parlaklığının nedeni de atmosferidir .

Bulutlar dev bir ayna gibi davranarak Güneş'in parlak ışıklarını gerisin geriye uzaya yansıtır. Her ne kadar Güneş'e Merkür'den daha uzaksa da , Venüs daha sıcaktır. Bunun nedeni de ısının , bulutlarda tutulması sonucunda tıpkı serada olduğu gibi , sıcaklığın yükselmesidir. Bu nedenle bu etkiye sera etkisi adı verilir. Bilim adamları , insan yapısı gazların atmosfere karışarak aynı etkiyi Dünya'da da oluşturacağından endişe ediyorlar. Venüs çok yavaş döner. Hatta kendi çevresinde dönmesi (243 gün) , Güneş çevresinde dolanmasından (224 gün) uzun sürer.

Bu nedenle bir Venüs günü , bir Venüs yılından daha uzundur. Venüs yalnızca yavaş dönmekle kalmaz , aynı zamanda Dünyamız ve diğer gezegenlerin dönüş yönüne ters yönde döner. Eğer Venüs'te olsaydınız Güneş'in batıdan doğup doğudan battığını ve gökyüzünde çok yavaş ilerlediğini görecektiniz. Venüs'ün lav kaplı yüzeyinde çok sayıda bulunan kraterler diğer gezegenlerdekinden farklı görünür .

Venüs 'ün çok yoğun olan atmosferi , gezegene çarpan cisimlerin hızını azalttığı için , bu cisimler yüzeye daha düşük hızlarla çarpar ve daha alçak duvarlı kraterler oluştururlar.

www.cografyam.net

28/11/2009 - MARS

MARS

Güneş'e uzaklık: 228 milyon km

Yörüngede dolanma süresi: 687 gün

Dönme süresi: 24,6 saat

Ortalama yüzey sıcaklığı: -63 C

Yarıçap: 3.397 km

Kütle: 0,107 dünya kütlesi

Uydu sayısı: 2

Atmosfer bileşimi: %95,3 karbon dioksit, %2,7 azot, %1,7 argon, %0,3 oksijen ve öteki gazlar

Dünya'nın yarısı büyüklüğünde olan Mars , Güneş'e yakınlıkta dördüncü gezegen olup bazı bakımlardan Dünya'ya benzer.

Mars'ta da mevsimler vardır.

Mars günü Dünya gününden yalnızca bir saat uzundur.

Ama Güneş'e olan ortalama uzaklığı 227.4 milyon kilometre olduğundan yüzey sıcaklığı ortalama -28 C 'dir.

Ayrıca bir Mars yılı 687 gün sürer.

Çıplak gözle Mars parlak , kırmızımsı bir yıldız gibi görünür.

Mars'ı yuvarlak bir cisim olarak görmek ve bazı yüzey şekillerini seçebilmek için teleskop kullanmak gerekir.

Mars'ın teleskopla ilk gözlemleri 1659 yılında Huygens tarafından yapıldı.

19. Yüzyılda astronomlar , Mars yüzeyinde boyut ve parlaklıkları mevsimlere göre değişen karanlık ve belli belirsiz bölgeler gördüler.

Bazı astronomlar bunu Mars yüzeyinde yaşam bulunduğunu kanıtlayan bitki örtüleri olarak yorumladılar.

Mars'taki kayalık düzlükleri baştan başa kıvrılıp bükülerek geçen kurumuş nehir yatakları , Mars'ın ikliminin bir zamanlar daha sıcak ve atmosfer basıncının da suyun yüzeyde serbestçe akmasını sağlayacak kadar yüksek olsuğunu gösteriyor.

Belki de bilinmeyen bir olay Mars'ın atmosferinin uzaya kaçmasına ve demirce zengin olan toprağın pas rengi almasına neden oldu.

Asaph Hall 1877'de Mars'ın iki uydusunu keşfetti . Viking'lerden çekilen fotoğraflar bize daha ayrıntılı bilgi sağladı : 27 x 22 x 28 km boyutlarındaki Phobos , gezegenin yüzeyinden 6000 km yüksekte dolanıyor.

Yüzeyinde derin çizgiler bulunan Phobos'un 5 km çapında ve Stickney adı verilen bir krateri var .

Yüzeyden 20.000 km yüksekte dolanan Deimos'un boyutları ise 15 x 12 x 10 km.

Bunların Güneş sisteminin başka bölgelerine ait oldukları ve Mars'ın kütleçekimine yakalanmış olabilecekleri düşünülüyor.

www.cografyam.net

19/11/2009 - JÜPİTER

JÜPİTER

Güneş'e uzaklık: 773 milyon km

Yörüngede dolanma süresi: 4.332 gün

Dönme süresi: 9,9 saat

Ortalama bulut sıcaklığı: -121 C

Yarıçap: 71.492 km

Kütle: 317 Dünya kütlesi

Uydu sayısı: 28

Atmosfer bileşimi: %90 hidrojen, %10 helyum ve çok az miktarda öteki gazlar

Güneş sistemindeki en büyük gezegen olan Jüpiter Güneş'e yakınlık bakımından beşincidir. Jüpiter'de her şey büyüktür. 28 uydudan oluşan ailesiyle minik bir Güneş sistemine benzer. 142.984 km'lik çapı Dünya'nın çapının 11 katıdır.

Jüpiter çıplak gözle bakıldığında parlak bir yıldıza benzer. Çok büyük olduğundan küçük bir teleskopla bile açık-koyu renkli bulut şeritleri ve Büyük Kırmızı Leke görülebilir. Çok küçük olan katı çekirdeği dışında minyatür bir Güneş gibi hemen hemen tümüyle gazdan oluştuğu için Jüpiter diğer gezegenlerden farklı gözükür.

Jüpiter'e baktığınızda , kalın , çok katmanlı atmosferin yaklaşık 1000 km yükseklikteki bulutlarının üstünü görürüsünüz. Büyük bölümü hidrojen ve helyumdan oluşan bu atmosfer gezegeni gazdan oluşan bir okyanus gibi kaplar. Gezegenin içinden yükselen ısı da atmosferin alt katmanlarında şiddetli fırtınalar yaratır. En az 16 uydusu olan Jüpiter'in büyük olasılıkla , keşfedilmeyi bekleyen başka uyduları da var. Bilinen uydulardan en büyük dördü , (Ganymede , Io , Callisto , Europa ) onları 1610 yılında keşfeden Galileo'nun adıyla Galileo Uyduları olarak bilinir.

Çok daha küçük olan diğer uydular , yakalanmış asteroidler , hatta geçmişte parçalanmış bir uydunun kalıntıları olabilirler. İlk kez İngiliz astronom Robert Hooke tarafından 1664 yılında gözlenmiştir. Aşağıdan yukarıya doğru hızla yükselen maddenin yarattığı 8 km yüksekliğinde , 40.000 km uzunluğunda ve 14.000 km genişliğinde bir fırtınadır.

Saat yönünün tersine dönen bu fırtına Jüpiter yüzeyinde hareket ederken saatte 500 km hızla esen rüzgarlarıyla önüne çıkan diğer fırtınaları yutar. Çoğunlukla kahverengi ya da kırmızı olan bu büyük fırtınanın zaman zaman pembeye dönüştüğü de görülür.

www.cografyam.net

6/11/2009 - UZAY ARAÇLARI

UZAY ARAÇLARI

Uydular
Dünyanın yörüngesinde dönen, üzerlerinde özel alıcılar ve vericiler bulunan araçlardır. Uydular, roketler yardımıyla ya da uzay mekikleriyle uzaya taşınır. Dünya’nın yörüngesinde, uzaktan algılama uyduları, haberleşme uyduları, GPS uyduları gibi farklı işlevlerde binlerce uydu bulunuyor.

Yörünge Araçları
Başka gezegenlerin ya da gökcisimlerinin yörüngesine girip keşif yapmaları için gönderilen uzay araçlarıdır. Uzak gezegenlere varmaları bazen yıllar sürer. Üzerinde özel kameralar, alıcılar ve vericiler bulunur.

İniş Araçları
Yörünge araçlarıyla birlikte, başka gezegenlerin keşfi için gönderilirler. Gezegenin yörüngesine girdikten sonra yörünge aracından ayrılarak o gezegene iniş yaparlar.

Yüzey Araçları

İniş yapılan gezegenlerin yüzeyinde ilerleyerek veri toplayan robotlardır. Üzerlerinde çeşitli alıcılar ve vericiler bulunur.

Uzay Mekikleri

Uzaya insan ve yük taşımada kullanılan araçlardır. Fırlatılarak uzaya gönderilirler, geri dönüşteyse özel bir piste iniş yaparlar. Dünya’yla uzay arasında birçok kez gidip gelebilirler. Kimi zaman mekiğin içine uzay laboratuarı denilen özel bir bölme yerleştirilir; burada deneyler yapılır.

Uzay İstasyonu Uzay istasyonları, içinde insanların yaşayabileceği ve çalışabileceği büyük uydulardır. İstasyon dünyanın yörüngesine yerleştirildikten sonra astronotlar burada kalarak deneyler ve araştırmalar yapar.

Sputnik

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1957
Ağırlığı : 84 kg
Uzay Ajansı : Eski SSCB Uzay Dairesi
Özellikleri : Sputnik 1, dünyanın ilk yapay uydusuydu. Görevi, atmosferle ilgili veriler toplayarak, bunları yeryüzüne göndermekti. Ancak, uydu yalnızca 21 gün boyunca sinyal gönderebildi.

Mariner 2

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1962
Ağırlığı : 203 kg
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Venüs gezegeninin keşfi için uzaya gönderilen Mariner 2, başka bir gezegenin yakınında uçan ilk uzay aracı oldu. Venüs’ün atmosferi ve yüzeyi konusunda bilgiler topladı. Güneş rüzgarıyla ilgili ilk ölçümleri yaptı.

Apollo II iniş aracı

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1969
Ağırlığı : 5.900 kg
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Apollo II seferi, insanlı bir uzay aracının Ay’a iniş yaptığı ilk sefer. Fırlatıldıktan dört gün sonra, bir astronot yörüngede beklerken, iki astronot bir kapsülle Ay’a iniş yaptı. Astronotlar Ay’da 22 saat kaldılar ve taş örnekleri topladılar.

Salyut 1

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1971
Ağırlığı : 18.500 kg
Uzay Ajansı : Eski SSCB Uzay Dairesi
Özellikleri : İlk uzay istasyonuydu. Uzunluğu 12 metre, maksimum genişliği 4,1 metreydi. Yapılış amacı, uzun süreli uzay uçuşlarının, insan bedenine etkilerini incelemek ve uzaydan Dünya’nın fotoğraflarını çekmekti.

Skaylab uzay istasyonu

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1973
Ağırlığı : 74.783 kg
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : İnsanların uzayda, ağırlıksız ortamda uzun süre de kalabileceklerini kanıtlamak için uzaya gönderildi. Altı yıl görev yaptı. Güneş ve yeryüzü kaynakları hakkında da veriler topladı.

Viking iniş aracı

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1975
Ağırlığı : 576 kg
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Mars’ın keşfi için planlanan Viking seferlerinde, her biri birer yörünge aracı ve birer iniş aracından oluşan iki araç kullanıldı. Bu bir uzay aracının başka bir gezegeninin yüzeyine güvenli bir biçimde indiği ilk sefer oldu.

Voyager

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1977
Ağırlığı : 825 kg
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Voyager 1 ve Voyager 2 adlı ikiz uzay araçları önce Jüpiter ve Satürn’ün yakınından geçtiler. Voyager 2, Uranüs ve Neptüne’de gitti. Şimdi her ikisi de Güneş sisteminin dışındaki gezegenlere doğru yol alıyorlar.

Ploneer

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1978
Ağırlığı : 517 kg
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Bir büyük, üç küçük kapsül ve bir yörünge aracından oluşuyordu. 14 yıl Venüs’ün yörüngesinde kalarak gezegenin yüzeyi ve atmosferiyle ilgili ölçümler yaptı. 1992’de görevi sona erdi.

Uzay mekiği Discovery

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1984
Ağırlığı : 24.990 kg (yüküyle birlikte)
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Sekiz kişilik bir uçuş ekibini taşıyabiliyor. Boyutları, Nasa’ya ait öteki mekiklerle aynı, Uluslar arası Uzay İstasyonu’nun yapımı gibi nedenlerle astronotları ve başka uzay araçlarını birçok kez uzaya taşıdı.

Glotto

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1985
Ağırlığı : 960 Kg.
Uzay Ajansı : Esa
Özellikleri : Halley kuyruklu yıldızının 1986 yılında Güneş’e en yakın konumdayken incelenmesi için uzaya gönderildi. Daha sonra, “GriggSkyjellerup” adlı başka bir kuyruklu yıldızın yakınından uçmak üzere yoluna devam etti.

Mir

Yapımına başlama yılı : 1986
Ağırlığı : 135 ton
Uzay Ajansı : Eski SSCB Uzay Dairesi ve Rus Havacılk ve Uzay Ajansı
Özellikleri : 15 yıl boyunca yeryüzünden 390 kilometre yüksekteki yörüngesinde kaldı. Farklı ülkelerden birçok astronot, deneyler yapmak amacıyla istasyonda yaşadı.

Galileo

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1989
Ağırlığı : 2.223 Kg.
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Jupiter’in keşfi için tasarlanmış bir yörünge aracıydı. Jüpiter’e 1995 yılında vardı. Gezegenin atmosferine çeşitli ölçümler yapan bir kapsül bıraktı. Hala Jüpiter ve uyduları hakkında bilgi topluyor.

Magellan

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1989
Ağırlığı : 1.035 Kg.
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Dört yıl görev yaptı. Venüs’ün yüzeyinin ve çekim alanının haritalarını çıkardı. Bir uzay aracını yönlendirmek amacıyla, bir gezegenin atmosferinden yararlanılan özel manevra yöntemi ilk kez bur araçta denendi.

Navstar

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1990
Ağırlığı : 1.665 Kg.
Uzay Ajansı : ABD Hava Kuvvetleri
Özellikleri : Küresel Konumlandırma sistemi (GPS) uydularından biri. Yeryüzünün 20.000 km yukarısında bir ağ oluşturan bu uydular, yeryüzündeki GPS alıcıları yardımıyla herhangi bir yerin coğrafi konumunun belirlenmesini sağlar.

Hubble uzay teleskopu

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1990
Ağırlığı : 11.600 Kg.
Uzay Ajansı : Nasa ve Esa
Özellikleri : Astronotların Dünya’dan uzay mekikleriyle gelerek bakım yapabileceği biçimde tasarlanmış ilk uzay aracı. Hubble’in gözlemleri, araştırmacılara evrenin yapısı ve sınırları konusunda bilgi sağlıyor.

Topex / Poseidon

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1992
Ağırlığı : 2.500 Kg.
Uzay Ajansı : Nasa ve Fransa Ulusal Uzay Çalışmaları Merkezi
Özellikleri : Her on günde bir, yeryüzündeki denizlerin düzeyini ölçerek topladığı verileri Dünya’ya gönderiyor. Bu veriler, küresel hava tahminleri ve hava olaylarının izlenmesinde kullanılıyor.

Soho

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1995
Ağırlığı : 1.350 Kg.
Uzay Ajansı : Nasa ve Esa
Özellikleri : Güneş rüzgarları ve Güneş’in taç katmanını gözlemleyerek topladığı verileri Dünya’ya gönderiyor. Uzaya gönderildiğinde ömrünün altı yıl olacağı hesaplanmıştı; ancak hala görev yapıyor.

Sojourner yüzey aracı

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1996
Ağırlığı : 11 Kg.
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Mars’ı keşfetmek amacıyla Mars Pathfinder görevinde kullanıldı. Gezegenin kuzey yarım küresindeki “Ares Vallis” olarak bilinen ve eski su baskınlarının izlerini taşıyan bir düzlüğü inceleyerek veri topladı.

Cassini-Huygens

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1997
Ağırlığı : 5712 Kg.
Uzay Ajansı : Nasa, Esa ve İtalyan Uzay Ajansı
Özellikleri : Cassini, Satürn gezegeninin keşfi için uzaya gönderildi. Venüs’ü geride bıraktıktan sonra Jüpiter’in yakınından geçti. 2004 yılında Satürn’e varacak. Cassini’nin içinde, Huygens adlı bir iniş aracı bulunuyor.

Deep Space 1

Uzaya Gönderiliş Yılı : 1998
Ağırlığı : 486 Kg.
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Uzay araçları için geliştirilmiş yeni teknolojileri sınamak için uzaya gönderildi. Daha sonra görev süresi uzatıldı. 2001 yılında, Borelly kuyruklu yıldızının fotoğraflarını çektikten sonra görevi sona erdi.

Uluslar arası uzay istasyonu

Yapıma başlanılan yıl : 1998
Ağırlığı : Tamamlandığında 460 ton olacak.
Uzay Ajansı : Nasa, Esa, Rusya, Japonya ve Kanada’nın uzay ajansları
Özellikleri : Görevli ülkelerin her biri, istasyonun belli teknik donanımlarının ya da parçalarının yapımından sorumlu. Astronotlar, şimdiden istasyonda çeşitli deneyler yapmaya başladılar.

Landsat 7

Yapıma başlanılan yıl : 1999
Ağırlığı : 1.969 kg.
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Uzaktan algılama yöntemiyle yeryüzündeki karaların ve kıyıların görüntülerini çekiyor. Bu veriler, ormanların azalması, buzulların küçülmesi, arazi kullanımı gibi konular üzerinde çalışan araştırmacılarca kullanılıyor.

Stardust

Yapıma başlanılan yıl : 1999
Ağırlığı : 385 kg.
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Stardust, Wild-2 adlı bir kuyruklu yıldıza doğru yol alıyor. Kuyruklu yıldızın çekirdeğini çevreleyen toz bulutunun içinden geçip bu maddelerden örnekler toplayarak Dünya’ya geri dönecek.

Cluster

Yapıma başlanılan yıl : 2000
Ağırlığı : 1200 kg.
Uzay Ajansı : Esa
Özellikleri : Cluster’in görevi, Güneş’ten gelen parçacıklar ve bu parçacıkların Dünya’nın manyetik alanında neden olduğu değişimlerle ilgili veriler toplamak. Cluster, birbirinin eşi dört uzay aracından oluşuyor.

2001 Mars Odyssey

Yapıma başlanılan yıl : 2001
Ağırlığı : 758 kg.
Uzay Ajansı : Nasa
Özellikleri : Mars yüzeyinin yapısını incelemek üzere tasarlanmış bir yörünge aracı. Gezegende su ya da buz bulunup bulunmadığını ortaya çıkarabilecek veriler toplayacak. Radyasyon incelemeleri de yapacak.

www.sevgi.us dan alınmıştır.

16/9/2009 - SATÜRN

SATÜRN


Güneş'e uzaklık: 1.429.400.000 km

Yörüngede dolanma süresi: 29.5 yıl

Dönme süresi: 10,2 saat

Ortalama bulut sıcaklığı: -125 C

Yarıçap: 60.268 km

Uydu sayısı: 30

Kütle: 95,181 Dünya kütlesi

Atmosfer bileşimi: %97 hidrojen, %3 helyum ve çok az miktarda diğer gazlar

Satürn , Güneş'e uzaklık sıralamasında altıncıdır.

Jüpiter gibi Satürn'de neredeyse tümüyle gazdan oluşur.

Kedi çapının beş katı çapa sahip olan çok güzel görünüşlü halkaları olduğu için Satürn'e Halkalı Gezegen denir.

Satürn , çıplak gözle kolayca görülebilen en uzak gezegendir.

Parlak , altın renkli bir yıldıza benzer . Gezegen diskini ya da halkaları görmek için bir teleskop kullanmak gerekir.

Satürn'ün halkaları ,aletleri oldukça ilkel olan eski astronomların aklını karıştırmıştı. Galileo 1610 yılında ilk kez teleskopla Satürn'e baktığında , sanki üçlü bir gezegen sistemiymiş gibi , her iki yanında birer uydu gördüğünü sanarak şaşırmıştı. İki yıl sonra ise uydular görünmez olmuştu.

Satürn Güneş çevresinde dolanırken halkalarının açısının ve boyutlarının değiştiğini , aşağıya ya da yukarıya doğru eğildiklerini biliyoruz . Gezegene tam halka düzleminden , yandan baktığımızda halkalar görünmüyorlar . Aslında yok olmuyorlar , ama çok ince olduklarında onları göremiyoruz.

Voyager uzay sondaları her ana halkanın binlerce küçük halkadan oluştuğunu buldu . Halkalara ad olarak harfler verildi. Bazıları örneğin F halkası , bükülmüş bir ip gibi dolaşık ve düğümlüdür. Bazıları da tam simetrik değildir. Halkalardaki parçacıklar , toz boyutlarındaki taneciklerden büyük buz bloklarına kadar değişik büyüklüklerdedir

Voyager uzay sondaları aynı zamanda Satürn'ün parlak B halkasının içinde at arabasının tekerler çubuklarına benzeyen çubuklar keşfetti. Çubukların halkalardan kopan tozlardan oluştuğu ve gezegenin manyetik alanı tarafından dönüş yönünde taşındığı düşünülüyor. Bu çubukları teleskopla görmeyi başaran astronomlar da var.

Jüpiter gibi Satürn'ün de bazıları Dünya'dan görülebilen çok sayıda uydusu vardır . Güneş'ten çok uzak olmaları nedeniyle bunların çoğu sert buzdan oluşmuşlardır . Pek çoğunda dağlar ve vadiler bulunmasının yanında hemen tümümün yüzeyi kraterlerle kaplıdır.

www.cografyam.net

11/9/2009 - PLÜTON

PLÜTON

Güneş'e uzaklık: 5.913.520.000

Yörüngede dolanma süresi: 248,5 yıl

Dönme süresi: 6,4 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -230 C

Yarıçap: 1.137 km

Kütlesi: 0,0021 Dünya

Uydu Sayısı: 1

Uranüs ve Neptün'ün yörüngeleri dışında bulunan bir başka cisim tarafından çekildikleri anlaşıldıktan sonra , uzun araştırmalar sonunda1930 yılında Amerikalı astronom Clyde Tombaugh Plüton'u buldu.

Plüton'un gerçekten bir gezegen olup olmadığı konusu sürekli olarak tartışılmaktadır.Aslına bakılırsa bir gezegene pek benzemiyor.Yörüngesi bir gezegeninkinden çok bir kuyruklu yıldızınkini andırıyor.

Yörüngesinin en uzak noktasında iken Plüton'un Güneşten uzaklığı Dünyanınkinden 50 katına ulaşıyor.Plüton Güneşten en uzak konumunda iken aralarındaki uzaklık 7.375.000.000 km en yakınında ise 4.425.000.000 km'dir. Plüton'un yörüngesinin çapı öyle büyüktürki Güneş çevresindeki bir turu tam 248 yıl sürer. Eğer Plüton Kendi çevresinde 6 gün 4 saatte dönüyor. 1978'de

Plüton'un tek uydusu keşfedildi. Uydunun boyutları gezegene göre öylesine büyüktü ki , uydu ve gezegen sistemi , yani çift gezegen gibi duruyorlardı.Charonun gezegene ortalama uzaklığı 19.640 km'dir Charon uydusu , Plüton'un bir fotoğrafını incelerken gezegenin uzamış bir görüntüye sahip olduğunu fark eden astronomlar tarafından bulundu.

Sonraki gözlemlerle Plüton'un çok yakında çevresinde dönen bir uydusu olduğu keşfedildi.En ileri teknolojinin kullanıldığı son gözlemlerde Plüton'un Neptün'ün uydusu Triton'a benzediğini gösteriyor.2300 km'lik çapıyla Plüton,Triyon'dan biraz daha küçük ikisinin yüzeyinde de parlak koyu renkli bölgeler var. Plüton'un yüzeyinde donmuş metan ve azottan oluştuğu parlak kutupları ve ince bir atmosferi olduğu sanılıyor.

24 Ağustos 2006 tarihine dek Güneş Sistemi'ndeki en küçük gezegen (2390 km çaplı) olarak kabul edilmiştir. Plüton'un dışmerkezli bir yörüngeye sahip olması onun bir gezegen olup olmadığı konusunda yıllar süren tartışmalar yaratmıştır. 24 Ağustos 2006'ya kadar Uluslararası Gökbilim Birliği (International Astronomical Union; IAU), Plüton'u bir gezegen olarak sınıflandırmıştır.

Ancak, aynı dernek 24 Ağustos 2006 tarihinde Prag'da yaptığı toplantıda Plüton'u gezegen sınıfından çıkarak "Cüce Gezegen" sınıfına koymuştur. Plüton, yeni kabul edilen "Güneş’in etrafında dönen, yuvarlak şekil alacak kadar kütleçekime sahip, yörüngesinde kendi bağımsız ekosistemini sürdürebilen göktaşları gezegendir." şeklindeki gezegen tanımına uymadığı için ve Plüton'un yörüngesinin Neptün’le kesişmesi nedeniyle gezegen sınıfından çıkartılmıştır.Ancak haziran 2008 de plütoid ilan edilmiştir.Güneş sisteminde yalnızca plüton ve eris olmak üzere iki plütoid vardır.bu durumda yalnızca ceres cüce gezegendir.

10/9/2009 - GEZEGENLER VE UYDULARI

GEZEGENLER VE UYDULARI

Ay - Dünya'nın Uydusu

Dünya'ya uzaklık: 384.400 km

Yörüngede dolanma süresi: 27,3 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -130 C

Yarıçap: 1.734 km

Kütle: 0,012 dünya kütlesi

Kraterler en belirgin yüzey şekilleridir. Deniz olarak adlandırılan koyu tonlu bölgeler, eski lav yataklarıdır.

Europa - Jüpiter'in Uydusu

Jüpiter'e uzaklık: 670.900 km

Yörüngede dolanma süresi: 1,8 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -173 C

Yarıçap: 1.569 km

Kütle: 0,008 dünya kütlesi

Uydunun yüzeyini oluşturan buzdan kabuğun altında, uyduyu çepeçevre saran derin bir sıvı su okyanusunun olduğu düşünülüyor.

Callisto - Jüpiter'in Uydusu

Jüpiter'e uzaklık: 1.883.000 km

Yörüngede dolanma süresi: 16,7 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -105 C

Yarıçap: 2.400 km

Kütle: 0,018 dünya kütlesi

Yaklaşık Merkür büyüklüğündedir. Sistemin en çok sayıda krateri olan uydusudur. Yüzeyi büyük oranda buzdan oluşur.

Io - Jüpiter'in Uydusu

Jüpiter'e uzaklık: 421.600 km

Yörüngede dolanma süresi: 1,8 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -143 C

Yarıçap: 1.815 km

Kütle: 0,015 dünya kütlesi

Güneş Sistemi'nin volkanik bakımından en etkin üyesidir. Yanardağlardan püsküren, kükürt içeren lavlar nedeniyle yüzeyi sarı renklidir.

Ganymede - Jüpiter'in Uydusu

Jüpiter'e uzaklık: 1.070.000 km

Yörüngede dolanma süresi: 7,2 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -117 C

Yarıçap: 2.631 km

Kütle: 0,024 dünya kütlesi

Sistemin en büyük uydusudur. Uydunu bir zamanlar volkanik bakımdan etkin olduğunu sanılıyor.

Titan - Satürn'ün Uydusu

Satürn'e uzaklık: 1.221.850 km

Yörüngede dolanma süresi: 15,9 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -178 C

Yarıçap: 2.575 km

Kütle: 0,023 dünya kütlesi

Sistemdeki ikinci büyük uydudur. Büyük oranda azottan oluşan bir atmosferi vardır. Yoğun atmosferi nedeniyle yüzeyi az biliniyor.

Mimas - Satürn'ün Uydusu

Satürn'e uzaklık: 185.520 km

Yörüngede dolanma süresi: 22,6 saat

Ortalama yüzey sıcaklığı: -200 C

Yarıçap: 196 km

Kütle: 6,4x10-6 dünya kütlesi

130 km çaplı Herschel Krateri, uydunun çapının üçte biri genişliktedir. Kraterin merkezindeki tepe 6 km yüksekliğindedir.

Tethys - Satürn'ün Uydusu

Satürn'e uzaklık: 294.660 km

Yörüngede dolanma süresi: 1,9 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -187 C

Yarıçap: 530 km

Kütle: 1,2x10-4 dünya kütlesi

Yüzeyinde çok az sayıda krater bulunur. Yüzeyindeki çatlaklar, bir zamanlar yüzeyin altında sıvı halde su bulunduğunu gösteriyor.

Dione - Satürn'ün Uydusu

Satürn'e uzaklık: 377.400 km

Yörüngede dolanma süresi: 2,7 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -186 C

Yarıçap: 560 km

Kütle: 1,75x10-4dünya kütlesi

Yoğunluğu Satürn'ün öteki büyük uydularına göre fazladır. Kütlesinin üçte birini kayalar, geri kalanınıysa büyük oranda buz oluşturur.

Umbriel - Uranüs'ün Uydusu

Uranüs'e uzaklık: 265.970 km

Yörüngede dolanma süresi: 4,1 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -198 C

Yarıçap: 584,7 km

Kütle: 2,1x10-4dünya kütlesi

Sistemin en koyu renkli uydularından birdir. Yüzeyi kraterli yapıdadır.

Ariel - Uranüs'ün Uydusu

Uranüs'e uzaklık: 191.240 km

Yörüngede dolanma süresi: 2,5 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -215 C

Yarıçap: 579 km

Kütle: 2,1x10-4dünya kütlesi

Yüzeyindeki kanyonlar Mars yüzeyini anımsatıyor. Kanyonların sıvı amonyak ve metan tarafından oluşturulduğu düşünülüyor.

Titania - Uranüs'ün Uydusu

Uranüs'e uzaklık: 435.840 km

Yörüngede dolanma süresi: 8,7 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -215 C

Yarıçap: 789 km

Kütle: 5,8x10-4 dünya kütlesi

Yüzeyinde çok sayıda küçük krater bulunur. Faylar, yüzeyin bir zamanlar yer hareketleri bakımından etkin olduğunu gösteriyor.

Triton - Neptün'ün Uydusu

Neptün'e uzaklık: 354.800 km

Yörüngede dolanma süresi: 5,9 gün

Ortalama yüzey sıcaklığı: -235 C

Yarıçap: 1.350 km

Kütle: 0,0034 dünya kütlesi

Güneş Sistemi'nin bilinen en soğuk uydusudur. Yerden püsküren azottan oluşan çok ince bir atmosfer katmanı vardır.

Charon - Plüton'un Uydusu

Yarıçap: 586 km

Kütlesi: 2,7x10-4dünya kütlesi

Ida ve Dactyl - Astreid ve Uydusu

Güneş'e uzaklık: 428 milyon km

Ida'nın yörüngede dolanma süresi: 4,8 yıl

Ida'nın dönme süresi: 4 saat 38 dakika

Ida'nın yarıçapı: 58x23 km

Ida'nın kütlesi: 7,26x10x -9 dünya kütlsei

Dectyl'in yarıçapı: 1,4 km

www.cografyam.net

4/9/2009 - URANÜS

URANÜS

Güneş'e uzaklık: 2.870.990.000

Yörüngede dolanma süresi: 84 yıl

Dönme süresi: 17,9 saat

Ortalama bulut sıcaklığı: -193 C

Yarıçap: 25.559 km

Kütle: 14,5 dünya kütlesi

Uydu sayısı: 21

Atmosfer bileşimi: %83 hidrojen, %15 helyum, %metan ve çok az miktarda öteki gazlar

Uranüs , 1781 yılında İngiliz astronom William Herschel tarafından bulundu. Daha önce iki kez gözlenmiş ama yeni bir gezegen olduğu anlaşılmamıştı. Uranüs'ün Güneş'ten ortalama uzaklığı 2 milyar 870 milyon kilometredir. Bu da gezegenin Güneş'e olan uzaklığının Dünya'nınkinin 19 katı olduğu anlamına gelir.

Uranüs , Güneş çevresindeki bir turunu 84 yıldan biraz daha uzun bir zamanda tamamlar . En parlak dönemlerinde Uranüs çıplak gözle sıradan bir yıldız gibi görünür . Uranüs , Güneş çevresindeki yörüngesinde yan yatmış olarak döner, tıpkı yuvarlak bir varil gibi . Bu nedenle de zaman zaman her iki kutbu da bize doğru döner. Bu garip dönüşe , milyarlarca yıl önce dev bir göktaşının gezegene çarpması neden olmuş olabilir. Uranüs'ün halkaları 1977 yılında , astronomlar gezegenin arkasından geçen bir yıldızı gözledikleri sırada bulundu . Yıldızın ışığı beklenenden beş dakika önce sönükleşince yıldızın ışığını engelleyen bir uydu olabileceği düşünüldü . Aynı şey gezegenin diğer yanında da tekrarlanınca bunun bir halka sistemi olduğu sonucu çıkarıldı .

Uranüs'ün beş ana uydusu vardır. Bunlardan ikisi olan Ariel ve Umbriel koyu renkli olup kraterlerle kaplıdır . Titania'nın derin , uzun vadileri vardır . Bunlardan Messina Chasmata'nın uzunluğu 1500 kilometredir . Çok sayıda kraterlerle kaplı olan Oberon henüz iyi gözlenmemiştir. Küçük Miranda ise 472 km çapında , hırpalamış , buzdan bir top görünümündedir.

www.cografyam.net